1920'de Rus fizikçi Léon Theremin'in temassız algılayıcı deneyleri sırasında tesadüfen doğan ve çalgıcının alete hiç dokunmadan sadece iki antene elini yaklaştırıp uzaklaştırarak çaldığı o hayaletimsi ses makinesidir. İlk anda sanki havadan müzik büyüsü çekiyormuş gibi görünür; tek bir santim el titremesi notayı detone eder.
Sanartsal Sözlük
Sanatın dilini, tarihini, düşüncesini ve görünmeyen ayrıntılarını keşfetmek isteyenler için özgün bir başvuru kaynağı.
bohemdusunur
?
Yazar
22
Toplam Girdi
0
Toplam Beğeni
0
Takipçi
İkebana, Japoncada yaşayan çiçekler anlamına gelen ve yalnızca renkli çiçek başlarını yığmak yerine dalları, yaprakları, sapları ve aradaki boşluğu asimetrik bir dengeyle düzenleyen geleneksel Japon çiçek sanatıdır. Gökyüzü (shin), insan (soe) ve yeryüzü (hikae) eksenlerini temsil eden üç ana hat kompozisyonu kurar. Mevsimlerin geçiciliğine ve doğal çizgiye odaklanır.
1817'de Floransa'da sanat eserlerine bakarken kalp çarpıntısı, baş dönmesi ve bayılma hissi yaşayan yazar Stendhal'ın adıyla anılan psikosomatik durumdur. Yani sanat tarihine aşırı dozda maruz kalınca beynin 'ben bu kadar güzelliği kaldıramıyorum' deyip geçici sigorta attırması hali.
Âşık atışmalarında iki ozanın dudaklarının arasına ucu sivri bir toplu iğne sıkıştırıp b, p, m, f, v seslerini hiç çıkarmadan doğaçlama şiir söylemesi gerçekten dudak uçuklatan bir dil akrobasisidir. Tek bir 'ben' ya da 'mühim' deseniz iğne batar; bu yüzden ozanlar bütün türküyü dudaklarını birbirine değdirmeden kurar.
Eski kovboy filmlerinde 'gece sahnesi' diye izlediğiniz yerde atların altındaki kapkara keskin öğle gölgelerini fark ettiğiniz an bütün illüzyon bir anda bozuluyor.
İkat, ipliklerin henüz dokuma tezgâhına gerilmeden önce belirli bölümlerinin sıkıca bağlanıp boyanması ve dokuma sırasında ortaya çıkan hafif kaymalarla karakteristik buğulu kenarların elde edildiği geleneksel tekstil boyama tekniğidir. Çözgü ikatı, atkı ikatı ve çift ikat olmak üzere üç ana biçimi vardır. Orta Asya, Güneydoğu Asya ve Anadolu ipek dokumalarında yüksek ustalıkla uygulanmıştır.
Fransızcada 'gözü aldatmak' anlamına gelen ve düz bir duvara çizilmiş sineğe elinizi sallamanıza ya da sahte bir perdeyi aralamaya kalkmanıza neden olan resimsel şaka sanatıdır. Antik Roma'da Zeuxis'in çizdiği üzümleri kuşların gagaladığı rivayetinden beri ressamların izleyiciye attığı en kibar çelmedir.
Haute couture, Fransızcada yüksek dikiş anlamına gelen ve Paris'teki sıkı mesleki standartlara bağlı olarak kişiye özel, neredeyse tamamen el işçiliğiyle üretilen lüks moda sanatıdır. Her parça müşterinin beden ölçülerine göre tekil olarak biçimlendirilir ve yüzlerce saatlik nakış, boncuk veya terzilik emeği içerir. Modanın deneysel bir sanat laboratuvarı gibi çalışmasını sağlar.
Plié, Fransızcada bükülmüş anlamına gelen ve baledeki neredeyse tüm sıçrama, dönüş ve geçiş hareketlerinin temelini oluşturan diz bükme hareketidir. Yarım bükülme olan demi-plié ve tam çöküş olan grand plié şeklinde iki ana biçimde uygulanır. Topukların yerle teması, dizlerin ayak uçları hizasında açılması ve esnek aşil tendonu kontrolü kazandırır.
Kör kontur çizimi (elini kaldırmadan ve kâğıda bakmadan çizim yapma), ressamların el-göz koordinasyonunu ve saf gözlem becerisini geliştiren önemli bir eğitim tekniğidir.
Alman Dışavurumcu sineması, eğik açılar, yapay gölgeler ve tekinsiz set tasarımlarıyla (örneğin Dr. Caligari'nin Muayenehanesi) plastik sanatlarla sinemayı bütünleştirmiştir.
Louise Nevelson'ın monokrom boyadığı ahşap parçalarından inşa ettiği devasa duvar asamblajları, sıradan atıkları mimari anıtlara dönüştürmüştür.
İcrada parçanın karakterine uygun, doğal ve dengeli bir zaman akışını anlatan tempo ifadesidir. Mekanik katılıktan çok müzikal ölçülülüğe işaret eder.
Topluluk sanatı, belirli bir topluluğun katılımı ve deneyimleriyle şekillenen üretimlere verilen addır. Ortak karar ve birlikte çalışma eserin önemli bileşenleridir.
Marina Abramović'in Ritim 0 performansında bedenini izleyicinin merhametine ve eylemlerine açması, insan doğasının karanlık ve aydınlık yönlerini gözler önüne serdi.
Kandinsky'nin renkler ve biçimler üzerine geliştirdiği kuram, her tonun insan ruhunda karşılık gelen bir tınısı olduğunu savunarak soyut ifadenin dilini kurmuştur.
Erwin Panofsky'nin temellerini attığı ikonoloji, eseri yalnızca yüzeydeki sembollerle değil, ait olduğu dönemin felsefi, dini ve toplumsal zihniyetiyle birlikte çözümler.
Görünür dünyanın dışsal ayrıntılarından sıyrılarak nesnelerin özündeki saf ritim ve geometrik yapıyı görünür kılmak, soyutlamanın en temel felsefesidir.
17. yüzyıl Hollanda natürmortlarında parlayan Vanitas, dünyevi zenginliklerin, bilginin ve güzelliğin geçiciliğini kuru kafalar ve kum saatleriyle hatırlatır.
Sanayide üretilmiş sıradan bir nesnenin bağlamından koparılarak galeriye konması, sanatçının el emeği yerine seçme ve adlandırma iradesini yüceltir.
Kil, balmumu veya alçı gibi yumuşak malzemelerin parmaklarla ve spatulalarla yoğrulup eklenerek biçimlendirilmesi, heykelin en esnek ve organik üretim sürecidir.
Kavramın modern dönemde özellikle Kant'ın Yargı Yetisinin Eleştirisi ile birlikte öznel beğeni ve evrensel geçerlilik arasındaki gerilime odaklanması, estetik deneyimin bireysel algıyla olan bağını derinleştirmiştir.
1920'de Rus fizikçi Léon Theremin'in temassız algılayıcı deneyleri sırasında tesadüfen doğan ve çalgıcının alete hiç dokunmadan sadece iki antene elini yaklaştırıp uzaklaştırarak çaldığı o hayaletimsi ses makinesidir. İlk anda sanki havadan müzik büyüsü çekiyormuş gibi görünür; tek bir santim el titremesi notayı detone eder.
İkebana, Japoncada yaşayan çiçekler anlamına gelen ve yalnızca renkli çiçek başlarını yığmak yerine dalları, yaprakları, sapları ve aradaki boşluğu asimetrik bir dengeyle düzenleyen geleneksel Japon çiçek sanatıdır. Gökyüzü (shin), insan (soe) ve yeryüzü (hikae) eksenlerini temsil eden üç ana hat kompozisyonu kurar. Mevsimlerin geçiciliğine ve doğal çizgiye odaklanır.
1817'de Floransa'da sanat eserlerine bakarken kalp çarpıntısı, baş dönmesi ve bayılma hissi yaşayan yazar Stendhal'ın adıyla anılan psikosomatik durumdur. Yani sanat tarihine aşırı dozda maruz kalınca beynin 'ben bu kadar güzelliği kaldıramıyorum' deyip geçici sigorta attırması hali.
Âşık atışmalarında iki ozanın dudaklarının arasına ucu sivri bir toplu iğne sıkıştırıp b, p, m, f, v seslerini hiç çıkarmadan doğaçlama şiir söylemesi gerçekten dudak uçuklatan bir dil akrobasisidir. Tek bir 'ben' ya da 'mühim' deseniz iğne batar; bu yüzden ozanlar bütün türküyü dudaklarını birbirine değdirmeden kurar.
Eski kovboy filmlerinde 'gece sahnesi' diye izlediğiniz yerde atların altındaki kapkara keskin öğle gölgelerini fark ettiğiniz an bütün illüzyon bir anda bozuluyor.
İkat, ipliklerin henüz dokuma tezgâhına gerilmeden önce belirli bölümlerinin sıkıca bağlanıp boyanması ve dokuma sırasında ortaya çıkan hafif kaymalarla karakteristik buğulu kenarların elde edildiği geleneksel tekstil boyama tekniğidir. Çözgü ikatı, atkı ikatı ve çift ikat olmak üzere üç ana biçimi vardır. Orta Asya, Güneydoğu Asya ve Anadolu ipek dokumalarında yüksek ustalıkla uygulanmıştır.
Fransızcada 'gözü aldatmak' anlamına gelen ve düz bir duvara çizilmiş sineğe elinizi sallamanıza ya da sahte bir perdeyi aralamaya kalkmanıza neden olan resimsel şaka sanatıdır. Antik Roma'da Zeuxis'in çizdiği üzümleri kuşların gagaladığı rivayetinden beri ressamların izleyiciye attığı en kibar çelmedir.
Haute couture, Fransızcada yüksek dikiş anlamına gelen ve Paris'teki sıkı mesleki standartlara bağlı olarak kişiye özel, neredeyse tamamen el işçiliğiyle üretilen lüks moda sanatıdır. Her parça müşterinin beden ölçülerine göre tekil olarak biçimlendirilir ve yüzlerce saatlik nakış, boncuk veya terzilik emeği içerir. Modanın deneysel bir sanat laboratuvarı gibi çalışmasını sağlar.
Plié, Fransızcada bükülmüş anlamına gelen ve baledeki neredeyse tüm sıçrama, dönüş ve geçiş hareketlerinin temelini oluşturan diz bükme hareketidir. Yarım bükülme olan demi-plié ve tam çöküş olan grand plié şeklinde iki ana biçimde uygulanır. Topukların yerle teması, dizlerin ayak uçları hizasında açılması ve esnek aşil tendonu kontrolü kazandırır.
Kör kontur çizimi (elini kaldırmadan ve kâğıda bakmadan çizim yapma), ressamların el-göz koordinasyonunu ve saf gözlem becerisini geliştiren önemli bir eğitim tekniğidir.
Alman Dışavurumcu sineması, eğik açılar, yapay gölgeler ve tekinsiz set tasarımlarıyla (örneğin Dr. Caligari'nin Muayenehanesi) plastik sanatlarla sinemayı bütünleştirmiştir.
Louise Nevelson'ın monokrom boyadığı ahşap parçalarından inşa ettiği devasa duvar asamblajları, sıradan atıkları mimari anıtlara dönüştürmüştür.
İcrada parçanın karakterine uygun, doğal ve dengeli bir zaman akışını anlatan tempo ifadesidir. Mekanik katılıktan çok müzikal ölçülülüğe işaret eder.
Topluluk sanatı, belirli bir topluluğun katılımı ve deneyimleriyle şekillenen üretimlere verilen addır. Ortak karar ve birlikte çalışma eserin önemli bileşenleridir.
Marina Abramović'in Ritim 0 performansında bedenini izleyicinin merhametine ve eylemlerine açması, insan doğasının karanlık ve aydınlık yönlerini gözler önüne serdi.
Kandinsky'nin renkler ve biçimler üzerine geliştirdiği kuram, her tonun insan ruhunda karşılık gelen bir tınısı olduğunu savunarak soyut ifadenin dilini kurmuştur.
Erwin Panofsky'nin temellerini attığı ikonoloji, eseri yalnızca yüzeydeki sembollerle değil, ait olduğu dönemin felsefi, dini ve toplumsal zihniyetiyle birlikte çözümler.
Görünür dünyanın dışsal ayrıntılarından sıyrılarak nesnelerin özündeki saf ritim ve geometrik yapıyı görünür kılmak, soyutlamanın en temel felsefesidir.
17. yüzyıl Hollanda natürmortlarında parlayan Vanitas, dünyevi zenginliklerin, bilginin ve güzelliğin geçiciliğini kuru kafalar ve kum saatleriyle hatırlatır.
Sanayide üretilmiş sıradan bir nesnenin bağlamından koparılarak galeriye konması, sanatçının el emeği yerine seçme ve adlandırma iradesini yüceltir.
-
2 Toplam GirdiTheremin#ses-tasarimi-ve-isitsel-sanatlar • 16.11.2026
-
2 Toplam GirdiStendhal Sendromu#sanat-psikolojisi • 16.11.2026
-
2 Toplam GirdiLebdeğmez#edebiyat-ve-dil-sanatlari • 16.11.2026
-
2 Toplam GirdiTrompe-l'oeil#gorsel-sanatlar • 16.11.2026
-
1 Toplam Girdiİkebana#cicek-ve-bitki-tasarim-sanatlari • 16.11.2026
-
2 Toplam Girdiİkat#tekstil-ve-dokuma-sanatlari • 16.11.2026
-
2 Toplam GirdiHaute Couture#moda-ve-giyim-sanatlari • 16.11.2026
-
2 Toplam GirdiPlié#dans-ve-hareket-sanatlari • 16.11.2026
-
1 Toplam GirdiTempo Giusto#muzik-ve-ses-sanatlari • 11.11.2026
-
1 Toplam GirdiTopluluk Sanatı#performans-ve-kavramsal-sanatlar • 11.11.2026
Sanartsal
Özgür düşünce, özgür sanat ve bilgi rehberi
Site Mimarı © 2026, Tüm Hakları Saklıdır.